Colibasillosis

Colibasillosis

GİRİŞ

Kolibasilloz, E.coli tarafından oluşturulan koligranuloma ya da Hjarre hastalığı, sarı kesesi enfeksiyonu, omfalitis, yumurta peritonitisi ve koliseptisemi gibi hastalıkların bütününü ifade etmek için kullanılan bir terimdir. Koliseptisemi, kanatlının vücudunda E.coli ve bu bakterinin metabolitleri sonucunda ortaya çıkan generalize enfeksiyondur. İsim COLI (E.coli) SEPTIC (atık ürünler) AEMIA’dan (vücutta kan vasıtasıyla dolaşan) gelmektedir. Günlük dilde E.coli’den bahsederiz, ancak bunun tam adı Escherichia coli’dir.

Bakteri flagellalı ve Gram negatif çomak ya da basil şekillidir .

ETİYOLOJİ

E.coli, laboratuar ya da bakteriyolojik ortamda kolayca çoğaltılabilir ve tipik olarak glukoz, mannitol ve laktozu fermente edebilirken inozitolü fermente edemez. Fermentasyon profili bakterinin tanısını doğrulamada önemlidir. E.coli’nin değişik serovarları, ‘K’ (kapsüler) ve ‘H’ antijenlerinin bulunmasına rağmen genellikle somatik ya da ‘O’ antijenleriyle tanınır. Kanatlılar için patojenik olan E.coli’lerin çoğu küçük bir serogruplar grubuna aittir ve bunlar O1:K1, O2:K1 ve O78:K80’i içerir.

Tipik olarak, koliseptisemi tavukları etkiler ve broiler sektöründe ‘yoğunlaştırma hastalığı’ olarak görülmüştür, fakat hastalığa ilişkin bilgilerimiz arttıkça broiler üretimine etkisi azalmıştır. Koliseptisemi diğer kanatlı ve av kuşlarında da görülmektedir.

EPİDEMİYOLOJİ

E.coli, Enterobacteriaceae familyasının bir üyesidir ve bu isimden de anlaşılacağı üzere, mikroorganizma kanatlının sindirim sisteminde bulunur. Buradan fazla sayıda yayılır bu yüzden fekal-oral yayılma yolu önemlidir. Bu yol dışkının kontamine ettiği, ör. su ya da yem, doğrudan ya da dolaylı bir yol olabilir. Buna ek olarak, E. coli çevrede (toz, altlık vb.) uzun süre canlı kalır.

Nitekim, kanatlılarda koliseptiseminin de içinde bulunduğu E.coli enfeksiyonlarını kontrol etmenin önemli bir yolu kanatlı barınağının üretim dönemi sonunda iyice temizlenmesi ve dezenfeksiyonu ve broiler çiftliğinde farklı yaştaki hayvanların barındırılmasından ziyade hepsi içeri hepsi dışarı sisteminin kullanılmasıdır. Tavuğun vücut yapısı, hem yumurtanın hem de dışkının vücudu kloaka vasıtasıyla terk etmesinden dolayı iyi değildir ve bu yüzden fekal ve E.coli ve Salmonella’yla kontaminasyon yönünden uygun bir ortam yaratır. Bu durum, sarı kesesi enfeksiyonu ve ilgili unsurların epidemiyolojisinde önemlidir.

İNDİKATÖR ORGANİZMA

E.coli enfeksiyonu ve koliseptisemi bir diğer, genellikle viral, enfeksiyon ya da stresten sonra meydana gelir. Koliseptisemiyi bir sürüde teşhis ederken koliseptiseminin belli bir çiftlikte kontrolünde yönetim önemli olduğundan her zaman primer ya da hızlandırıcı/predispoze faktör(ler) teşhis edilmelidir.

Tipik hızlandırıcı faktörlere enfeksiyöz bronşitis, Newcastle hastalığı, kanatlı pneumovirus ve Gumboro hastalığı, Mycoplasma gallisepticum enfeksiyonu, solunum yolu hastalığı canlı aşılarının uygulanması (özellikle hatalı olarak uygulanması), koksidiyoz, ağır solucan enfestasyonları ve yetersiz beslenme veya vitamin A yetersizliği gibi besinsel yetersizlikler örnek verilebilir. Bu son senaryoda, hayvanın müköz membranlarının canlılığı büyük ölçüde azalmıştır, bu yüzden enfeksiyona daha duyarlı hale gelirler.

  • Paylaş